Chrońmy zdrowie psychiczne. Aspekty formalno-prawne

PROFESOR ANTONI KĘPIŃSKI, MAWIAŁ, ŻE OSOBY CHORE PSYCHICZNIE WIĘCEJ CZUJĄ,  INACZEJ ROZUMIEJĄ I DLATEGO BARDZIEJ CIERPIĄ – ZATEM POWINNY BYĆ ZATEM OTOCZONE SZCZEGÓLNĄ OCHRONĄ, OPIEKĄ I ŻYCZLIWOŚCIĄ. DOWIEDZ SIĘ, JAK W PRAKTYCE WYGLĄDA OCHRONA ZDROWIA PSYCHICZNEGO W POLSCE!

CO TO JEST ZDROWIE PSYCHICZNE?

Światowa Organizacja Zdrowia w 1948 roku wprowadziła ogólną definicję zdrowia psychicznego. Definiuje je jako pełny dobrostan fizyczny, psychiczny i społeczny człowieka. Definicja ta może być rozumiana i interpretowana na wiele sposobów w odniesieniu do różnych poglądów osobistych, naukowych i kulturowych.

Zdrowie psychiczne należy rozumieć nie tylko jako brak chorób, ale również jako psychiczną możliwość do rozwoju i samorealizacji w szeroko pojętym otoczeniu społecznym (rodzina, znajomi, szkoła, praca itp.). Przejawia się ono dobrym samopoczuciem, pewnością siebie i poczuciem własnej wartości oraz zdolnością do dokonywania wyborów i zmagania się z trudnościami oraz codziennego funkcjonowania w granicach norm społecznych i kulturowych. dokonywać właściwych wyborów. Pomaga w adaptacji do norm społecznych i kulturowych. Tym samym fakt, że u kogoś nie zdiagnozowano zaburzeń psychicznych nie jest równoznaczne z tym, że jest zdrowy psychicznie.

CZYM SĄ ZABURZENIA PSYCHICZNE?

Zaburzenia psychiczne to wzorce lub zespoły zachowań, sposobów myślenia, czucia, postrzegania oraz innych czynności umysłowych i relacji z innymi ludźmi, będące źródłem cierpienia lub utrudnień w indywidualnym funkcjonowaniu dotkniętej nimi osoby.

Do zaburzeń psychicznych zaliczamy:
–  Zaburzenia lękowe,
–  zaburzenia obsesyjno-kompulsywne,
–  zaburzenia psychotyczne,
–  zaburzenia afektywne,
–  część zaburzeń psychosomatycznych,
–  zaburzenia neuro-rozwojowe,
–  zaburzenia psychiczne organiczne,
–  zaburzenia osobowości,
–  zaburzenia związane z uzależnieniami,
–  niektóre dewiacje seksualne.

Różnorakie podziały chorób psychicznych nie są jednak ścisłe, bowiem zaburzenia psychiczne często łączą w sobie objawy charakterystyczne dla różnych jednostek chorobowych. Klasyfikacje poszczególnych zaburzeń psychicznych (np. DSM-5 czy ICD-10), służą względom praktycznym w kwestiach związanych z zasadami postępowania medycznego, społecznego lub prawnego.

W Polsce pojęcie osoby z zaburzeniami psychicznymi jest zdefiniowane ustawowo (ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego). Do osób  takimi zaburzeniami zalicza się:

  • Osoby chore psychicznie (wykazujące zaburzenia psychotyczne),
  • osoby upośledzone umysłowo,
  • osoby wykazujące inne zakłócenia czynności psychicznych (zaliczane są do zaburzeń psychicznych) i wymagające świadczeń zdrowotnych lub innych form pomocy i opieki niezbędnych do życia w środowisku rodzinnym lub społecznym.

PRAWNA OCHRONA ZDROWIA PSYCHICZNEGO

Prawo do ochrony zdrowia w Polsce wynika z art. 68 ust 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz ratyfikowanych umów międzynarodowych, ale szczegółowym aktem prawnym regulującym ochronę zdrowia osób z zaburzeniami psychicznymi w Polsce jest ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego .Ustawa ta chroni osoby cierpiące na zaburzenia psychiczne powinny być otoczone szczególną ochroną, opieka i życzliwością. Opieka zdrowotna nad osobami z zaburzeniami psychicznymi jest wykonywana w ramach podstawowej i specjalistycznej opieki zdrowotnej w formie pomocy doraźnej, ambulatoryjnej, dziennej, szpitalnej i środowiskowej oraz w domach pomocy społecznej. Ochronę zdrowia psychicznego w Polsce zapewniają organy administracji rządowej i samorządowej oraz powołane do tego instytucje. Ustawa dopuszcza również udział w działaniach na rzecz ochrony zdrowia psychicznego organizacjom działającym w ramach sektora pozarządowego.


W celu ochrony praw pacjentów, w tym również osób z zaburzeniami psychicznymi powołano w Polsce instytucję Rzecznika Praw Pacjenta. Jego szczegółowe kompetencje i zadania  zostały określone w ustawie z dnia 6 listopada 2008r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Z jego pomocy można skorzystać za pośrednictwem bezpłatnej infolinii 800-190-590 od poniedziałki do piątku w godz. 08:00 – 20:00, pisząc e-maila:  kancelaria@rpp.gov.pl lub za pośrednictwem tradycyjnej poczty: ul. Młynarska 46, 01-171 Warszawa. Więcej informacji: http://www.rpp.gov.pl/


Źródła:

  • St. Pużyński, Choroba psychiczna – problemy z definicją oraz miejscem w diagnostyce i regulacjach prawnych, w „Psychiatria Polska”.
  • Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U z 2017 poz. 882 z późn. zm.).
  • http://www.rpp.gov.pl/

NAJNOWSZE PORADY

Najnowsze filmy


KONTROLUJ CIŚNIENIE TĘTNICZE!
JAK URATOWAĆ LUDZKIE ŻYCIE?
SKOMPLETUJ DOMOWĄ APTECZKĘ!
Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
blog
post
page

Do góry
Skip to content