WITAMINA A DLA ZDROWIA I URODY


NASZ EKSPERT:
Joanna Chrobak, mgr farmacji


WITAMINY STANOWIĄ SZEROKĄ GRUPĘ ZWIĄZKÓW, NIEZBĘDNYCH DLA PRAWIDŁOWEGO FUNKCJONOWANIA CAŁEGO ORGANIZMU. WIĘKSZOŚĆ Z NICH STANOWI SUBSTANCJE EGZOGENNE, CZYLI TAKIE, KTÓRE MUSZĄ BYĆ DOSTARCZANE WRAZ ZE ZBILANSOWANĄ DIETĄ ORAZ EWENTUALNĄ SUPLEMENTACJĄ. JEDNĄ Z NICH JEST WITAMINA A, WPŁYWAJĄCA M.IN. NA PROCES WIDZENIA. JAK UNIKNĄĆ JEJ NIEDOBORÓW?

CZYM JEST WITAMINA A?

Pod pojęciem witaminy A kryje się szereg związków, posiadających zbliżoną strukturę i aktywność biologiczną. Najważniejszą rolę odgrywa retinol, dostarczany wraz z żywnością pochodzenia zwierzęcego. Bardzo istotną grupę stanowią również niektóre karotenoidy, które mogą być przekształcane do witaminy A w ścianie jelit i wątrobie. Z tego względu określane są mianem prowitamin. Najlepiej poznanym karotenoidem jest beta-karoten.
Warto pamiętać, że witamina A należy do związków rozpuszczalnych w tłuszczach. Oznacza to, że może ulegać kumulacji, prowadząc do tzw. hiperwitaminozy i poważnych zaburzeń zdrowotnych.

FUNKCJE WITAMINY A

Witamina A jest składnikiem białka rodopsyny, dzięki któremu możliwe jest prawidłowe widzenie o zmierzchu. Ponadto, jej prawidłowy poziom wpływa na kondycję błony spojówkowej i rogówki.
Bardzo ważną rolą witaminy A jest udział w prawidłowym funkcjonowaniu skóry. Jej działanie polega na normalizowaniu procesu złuszczania martwych komórek naskórka, regulacji wydzielania łoju oraz ograniczaniu stanu zapalnego, co wykorzystywane jest m.in. w terapii trądziku. Warto pamiętać, że witamina A zaliczana jest także do cennych antyoksydantów, spowalniających pojawianie się oznak starzenia.
Do innych funkcji witaminy A zaliczamy m.in. wpływ na pracę układu rozrodczego i odpornościowego, utrzymanie odpowiedniej kondycji błon śluzowych oraz udział w metabolizmie żelaza.

JAK ROZPOZNAĆ NIEDOBORY WITAMINY A?

Niedobory witaminy A prowadzą przede wszystkim do osłabienia wzroku po zmierzchu, nazywanego potocznie kurzą ślepotą. Obserwuje się także pogorszenie kondycji błon śluzowych, co sprzyja stanom zapalnym w obrębie układu pokarmowego, oddechowego i moczowego.
Co więcej, w stanie niedoboru witaminy A dochodzi do zaburzeń procesów rogowacenia i złuszczania się naskórka. Spowolnione jest także gojenie ran i skaleczeń.

CZY WITAMINĘ A MOŻNA PRZEDAWKOWAĆ?

Przedawkowanie witaminy A prowadzi do tzw. hiperwitaminozy, związanej najczęściej z jej nieumiejętną suplementacją. W efekcie dochodzi do pogorszenia stanu skóry, powiększenia wątroby i uporczywych bólów głowy. Charakterystyczny jest także spadek masy ciała i znaczne osłabienie organizmu.

WITAMINA A W ZBILANSOWANEJ DIECIE

Podstawowym źródłem retinolu są produkty pochodzenia zwierzęcego, takie jak tłuste ryby, jaja, mięso, podroby lub przetwory mleczne. Chcąc dostarczyć organizmowi beta-karotenu, warto sięgnąć po marchew, szpinak, natkę pietruszki i czerwoną paprykę. Pamiętajmy, że urozmaicona dieta jest podstawowym elementem profilaktyki zdrowotnej.

CZY WIESZ, JAK MĄDRZE SUPLEMENTOWAĆ WITAMINĘ A?

Dzienne zalecane spożycie witaminy A określa się za pomocą równoważnika retinolu. W przypadku mężczyzn wynosi 900ug, zaś u kobiet 700ug.
Witamina A dostępna jest również w postaci preparatów aptecznych o rejestracji leku lub suplementu diety. Występuje zarówno w formie jednoskładnikowej, jak i w połączeniu z witaminą E lub D3. Niższe dawki wchodzą także w skład preparatów multiwitaminowych.

Bibliografia:

  • Pałasiewicz W., Tuszyński K., “Witaminy i składniki mineralne”, Wyd. Farmaceutyczne, Kraków 2021, s. 17-19
  • Zasada M., Adamczyk A., “Vitamin A. Structure and mechanism of action”, Kosmetologia Estetyczna 2018, 5(7), s. 517-521

 

NAJNOWSZE PORADY

Najnowsze filmy


KONTROLUJ CIŚNIENIE TĘTNICZE!
JAK URATOWAĆ LUDZKIE ŻYCIE?
SKOMPLETUJ DOMOWĄ APTECZKĘ!
Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
blog
post
page

Do góry
Skip to content